Op jezelf teruggeworpen?

In deze dagen van 30 april, 4 en 5 mei voelen we dat aan de diepste lagen van onze nationale identiteit wordt geraakt. Is het Wilhelmus niet nationalistisch? Die vraag komt maandagavond in ‘Kerkvenster’ op de Lokale Omroep Ede (107.3 FM) aan de orde.

De vijand wederstaan, de tirannie verdrijven en ”mijn schild ende betrouwen zijt Gij, o God, mijn Heer”- is dat nationalistisch? Dat is een levensprogram met een hoog ethisch gehalte, zou ik zeggen: je doet geen vlieg kwaad; alleen die de menselijke waardigheid bedreigen, die krijgen het lastig met zo’n ethisch hoogstaande levensvisie.

Ik denk bij ‘op jezelf teruggeworpen’ ook aan Knielen op een bed violen van Jan Siebelink. De broeders in wier handen Hans, de hoofdpersoon, valt werpen hem op zichzelf terug. En de toornende God, die half geloof erger zou vinden dan geen geloof, zet de broeders aan om Hans tegen zijn gezin op te zetten. Vrome boekjes lezen, maar eerlijkheid en trouw, meer doen dan het gewone, waardering hebben voor wat goed is, ho maar.

Weet je wat die Hans zou moeten horen: wat met jou gebeuren moet, is al lang gebeurd – in de kruisdood en de opstanding van Jezus Christus. Hans zoekt alsmaar of de Heer hem genadig bezoekt De broeders zoeken steeds naar een middel om de zuiverheid te toetsten in het gevoelsleven: voel je al wat je voelen moet?

Maar: “Geloof je al wat voor jou gevoeld is?” – dat lijkt me de vraag.

In het kerk zijn en in de literatuur merk ik steeds weer, hoe belangrijk het is, dat we gewoon doorgaan met verhelderen wat in de Bijbel staat.

En overal groeien naast verstand en geloof, misverstanden en ongeloof. Dat is al eeuwen zo gegaan en zolang de wereld bestaat zal dat wel zo blijven. En als Christus wederkomt zal rijp en groen gewogen worden en meegenomen en genadig op z’n plek gezet.

Daarom is die zin uit het Wilhelmus zo sterk: “Mijn schild ende betrouwen zijt Gij o God, mijn Heer.” Ik heb die zin vaak in gedachten en dan zegt mijn gevoel: ja, dat is ‘t. En als je die weldaad nu wekenlang niet ervaart? Dan kun je je het best vasthouden aan wat ook voor jou met kruis en opstanding van Christus is gebeurd. En voor het overige: de weg zal je wel worden gewezen, zeiden ze vroeger. En dat is zo verkeerd nog niet. Goede 4 en 5 mei gewenst! Vrijheid maak je met elkaar zeggen ze en dat zal ook wel zo zijn.

Ds. Scheltens